歌词与中文翻译
30.1 Evidence and Confession (Cicero, Cat. 1&3)
证据和供述
Sit dēnique scrīptum in fronte ūnīus cuiusque quid dē rē pūblicā sentiat;
最终,让每个人都开诚布公的表明他对共和国有何种感觉;
nam rem pūblicam labōribus cōnsiliīsque meīs ex igne atque ferrō ēreptam esse vidētis.
如你们所见,我的努力和智谋挽救了共和国免遭战乱(火与剑)。
Haec iam expōnam breviter
现在我将简要的解释这些事
ut scīre possītis quā ratiōne comprehēnsa sint.
使你们能够得知,他们是如何被识破的。
Semper prōvīdī quō modō in tantīs īnsidiīs salvī esse possēmus.
我一向(可以)预见,在如此阴谋中能保护自身的安全的做法。
Omnēs diēs cōnsūmpsī ut vidērem quid coniūrātī āctūrī essent.
我花了我的全部时间,来调查阴谋者将要做什么。
Dēnique litterās intercipere potuī quae ad Catilīnam ā Lentulō aliīsque coniūrātīs missae erant.
最终我拦截了一些信件,是朗图鲁斯和其他阴谋者寄给喀提林的。
Tum, coniūrātīs comprehēnsīs et senātū convocātō,
然后,在阴谋者们被逮捕,元老们被召集起来之后,
contendī in senātum, ostendī litterās Lentulō,
我赶到元老院,将(拦截的)信展示给朗图鲁斯,
quaesīvī cognōsceretne signum.
问他认不认识(信上的)封章。
Dīxit sē cognōscere; sed prīmō dubitāvit
他说他认识;但起初他犹犹豫豫
et negāvit sē dē hīs rēbus respōnsūrum esse.
并且表示自己拒绝就这些问题作出答复。
Mox autem ostendit quanta esset vīs cōnscientiae;
然而很快的他感受到巨大的良心谴责,
nam repente mollītus est atque omnem rem nārrāvit.
他忽然放弃抵抗,供认了所有的事。
Tum cēterī coniūrātī tam fūrtim inter sē aspiciēbant
然后,其余的阴谋者不断的相互打量彼此
ut nōn ab aliīs indicārī sed indicāre sē ipsī vidērentur.
以至于他们看起来不是被其他人指认的,自己认罪了。
30.2 A Covered Dish Dinner! (*Martial, Epig. 10.54)
一顿佳肴被遮掩起来的晚宴
Mēnsās, Ōle, bonās pōnis, sed pōnis opertās.
你的菜很好,Olus,但你却把它们盖起来了。
Rīdiculum est: possum sīc ego habēre bonās.
这很可笑:即使如此我也能吃到(那些)精美的菜肴啊。
30.3 A Legacy-hunter's Wish (*Martial, Epig. 11.67)
一个遗产猎手的心愿
Nīl mihi dās vīvus; dīcis post fāta datūrum:
当你活着的时候你什么都不给我,你说你会在死后再给:
sī nōn es stultus, scīs, Maro, quid cupiam!
如果你不傻,Maro,你知道我在期待什么!
30.4 Note on a Copy of Catullus' Carmina ( *Martial, Epig. 14.195)
一张卡图卢斯《歌集》副本上的便签
Tantum magna suō dēbet Vērōna Catullō
伟大的维罗纳对它的卡图卢斯亏欠如此之多,
quantum parva suō Mantua Vergiliō.
如同贫瘠的曼图亚对它的维吉尔一样。